Püritanizm nedir ? Öncüleri kimlerdir ? Bugüne kadar reformasyonun gelişiminin özeti.
Püritanizmin sözlük anlamı: Püritan görüşleri doktrini (1). Püritanizmin tarih içerisinde almış olduğu evrim ve çeşitlilik, Püritanizme dair monist bir tanımlama getirmeyi güçleştirmektedir. Ünlü tarihçi Christopher Hill’in dediği gibi ” Püriten ” sözcüğü birçok yalnış anlama ve karıştırmayla hastalıklı bir hal almıştır. Öyleyse, öncelikle Püritanizmin karakterinde varolan bu çeşitlilik çözümlenmeye çalışılmalıdır (2). 16 ve 17. yüzyıllarda, 1. Elizabeth’in İngiliz kilisesinde başlattığı reformist harekete karşı çıkan, kendini ” saflığı ” aramak olarak tanımlayan bir Protestan doktrin ve ibadet şeklidir (3). 16. yüzyılda, M. Luther ve J. Calvin’in öncülüğünde Katolik kilisesine ve Papa’nın otoritesine karşı girişilen Reform hareletinin sonucunda doğmuştur ( 1529 ).

Püritanizmin atası Protestanlık diyorsak, öncüleri: Luther, Calvin, Zwingli, Bucer, Knox’dur. 16. yy. Avrupa’sında reform hareketi ( öze dönüş hareketi ) özellikle Zürih’de Ulrich Zwingli, Strazburg’da Martin Bucer, Cenevre’de John Calvin, Wittenberg’de Martin Luther önderliğinde yayılmaya başladı. Episkopal ve papalık sistemini kabul etmeyen İskoçyalı Protestanlar, Presbiteryen sistemi oluşturdular. İlahiyatçı John Knox’un çalışmalarıyla Prespiteryenlik İskoçya’da güçlendi (4). Reformun ilkeleri, Rotterdamlı Erasmus tarafından atılmıştır ( 1466 ). İngiltere’de John Colet ve Sir Thomas More ile birlikte çalıştı. 1517′de, Luther’in 95 maddelik tezini Wittenberg kilise kapısına çakması ile de başlamıştır. Almanya’da reform, farklı akımlara yol açtı. Zwingli, Zürih’de oluşturduğu dinsel yönetim çevresinde; devleti ve kiliseyi Tanrı’ya hizmet amacıyla birleştirdi. Calvin tarafından Basel’in takibinde Cenevre’de sınandı. 1534′de başta kral 8. Henry’nin bulunduğu Anglikan kilisesi kuruldu. Protesto hareketinin yaygınlık kazanması, reformasyonun ve çeşitli kiliselerin doğmasıyla sonuçlanmıştır.
DEVAMINI OKUMAK İÇİN TIKLAYIN!